Sport & uitslagen
Circuslessen met je paard: veelvoorkomende fouten bij de compliment en de Spaanse pas
Waar je op moet letten bij de compliment en de Spaanse pas, waarom een goede warming-up essentieel is en hoe je omgaat met afbreken en ongevraagd getoonde oefeningen.
Equidara-redactie · 4 oktober 2026 · 4 min leestijd

Als je begint met circuslessen, pas je de training aan op je paard, warm je het goed op en bouw je de oefeningen rustig op. Ondersteuning van een ervaren instructeur is volgens Blue&Aline meestal aan te raden. Voor het welzijn en de veiligheid van je paard geldt: straf je paard niet als het zelf een oefening afbreekt. Beloon circusbewegingen alleen als je erom hebt gevraagd.
Veilig beginnen: voorbereiding in plaats van kant-en-klare oefeningen
Niet elke trainingsmethode past bij elk paard. Daarom adviseert Blue&Aline om de training individueel aan te passen, in plaats van een standaardmethode onveranderd toe te passen. Als je zonder goede instructeur ter plaatse met een boek werkt, is volgens de blog een gezonde dosis zelfreflectie noodzakelijk. Daarnaast raadt de blog aan om je te verdiepen in de anatomie van het paard.
Voor de circuslessen adviseert Blue&Aline minstens 20 minuten opwarmen. De blog vergelijkt correct uitgevoerde oefeningen met rekoefeningen, die je niet van een koud paard moet vragen. Foutief uitgevoerde oefeningen kunnen volgens Blue&Aline daarentegen gewrichten, pezen en banden verkeerd belasten en zo de gezondheid van het paard in gevaar brengen. Bij gezondheidsvragen raadpleeg je altijd je dierenarts.
Let ook op de ondergrond. Een te harde bodem kan de oefening volgens Blue&Aline onaangenaam maken voor het paard.
De compliment: let op de houding en de duur
Bij de compliment laat het paard zijn voorhand zakken en legt één gebogen voorbeen neer, terwijl het andere naar voren gestrekt blijft. Het is niet voldoende dat het paard alleen maar naar beneden komt. Ook de houding moet correct zijn.
Blue&Aline beschrijft een compliment dat als een „kopstand“ wordt uitgevoerd als een veelvoorkomende fout. De paarden staan daarbij meestal te krap en uit balans. Hierdoor belasten ze gewrichten verkeerd en overstrekken ze soms pezen en banden.
Voor de correcte uitvoering noemt de blog deze kenmerken:
- Voor- en achterbenen staan ver genoeg uit elkaar.
- Het neergelegde been rust vanaf de voorknie (carpus) gelijkmatig op de grond en vormt een hoek van 90 graden.
- Het naar voren gestrekte been is recht en heeft geen knik.
- Het hoofd blijft ontspannen en verdwijnt niet onder het paardenlichaam.
De benodigde souplesse moet zich volgens Blue&Aline langzaam ontwikkelen. Dit geldt ook voor de duur van de houding. Als je paard bij de eerste complimenten snel weer opstaat, is dat volgens de blog normaal. Verwacht dus in het begin niet dat het de positie lang vasthoudt.
De Spaanse pas: de achterhand hoort erbij
Bij de Spaanse pas tilt en strekt het paard afwisselend de voorbenen naar voren. Blue&Aline waarschuwt ervoor om alleen deze voorbeenactie te trainen. Als de meewerkende achterhand wordt verwaarloosd, trekt het paard zich uit elkaar en is het niet goed in balans.
De blog beschrijft de gewenste volgorde als volgt: Spaanse pas rechts, achterbeen, Spaanse pas links, ander achterbeen. Er wordt niet bedoeld twee voorbeenacties, gevolgd door de achterbenen. De achterhand moet gelijkmatig meebewegen.
Beginnen met de polka
Als voorbereidende oefening adviseert Blue&Aline de polka. Hierbij wisselt een enkele Spaanse pasbeweging links of rechts af met een normale stap. Aaneengesloten Spaanse passen vraag je pas als deze voorbereidende oefening echt goed lukt.
Vergeet je paard bij aaneengesloten passen de achterbenen, dan adviseert de blog om terug te keren naar de polka. De expressieve beenactie hoeft er niet meteen te zijn: deze ontwikkelt zich volgens Blue&Aline vaak pas na verloop van tijd, wanneer de bewegingsafloop is geconsolideerd en het paard minder bewust alle vier de benen hoeft te coördineren.
Liggen en afbreken: geduld in plaats van druk
Voor het aanleren van het liggen is volgens de auteur van Blue&Aline bijzonder veel geduld nodig. Ook bij andere oefeningen adviseert ze om niet te snel te veel te verwachten. Prijs daarom regelmatig ook kleine vorderingen. Wie een direct perfecte oefening verwacht, kan volgens Blue&Aline de motivatie van het paard ondermijnen.
Als je paard zelfstandig een oefening beëindigt, kan dit volgens de blog vaak duiden op ongemak of onvoldoende souplesse. Straf het daarvoor niet, maar verleng de duur geleidelijk.
Een zelfstandige afbreking en een ongevraagd aangeboden oefening zijn twee verschillende situaties: de afbreking straf je niet. Een zonder commando getoonde oefening beloon je niet.
Duidelijke commando's beschermen anderen
Circuslessen mogen volgens Blue&Aline alleen op een gegeven commando worden uitgevoerd. Dit geldt ook als je paard ze uit zichzelf aanbiedt om een beloning te krijgen.
Ongevraagd getoonde oefeningen beloon je volgens de blog ook bij goede uitvoering niet, maar negeer je ze eerder. Als reden noemt Blue&Aline het gevaar dat bijvoorbeeld een hoefsmid of dierenarts onbedoeld door een hoef wordt geraakt.
Veelgestelde vragen
Hoe lang moet ik mijn paard opwarmen voor circuslessen?
Blue&Aline adviseert minstens 20 minuten. De blog vergelijkt correct uitgevoerde oefeningen met rekoefeningen, die je niet van een koud paard moet vragen.
Wat doe ik als mijn paard meteen weer opstaat uit de compliment?
Volgens Blue&Aline is snel opstaan bij de eerste complimenten normaal. Souplesse en de duur van de houding ontwikkelen zich pas later. Straf het zelfstandig afbreken niet en verleng de duur geleidelijk.
Wanneer kan ik aaneengesloten Spaanse passen vragen?
Volgens Blue&Aline pas als de polka echt goed lukt. Vergeet je paard bij aaneengesloten passen de achterbenen, dan adviseert de blog om terug te keren naar de polka.
Moet ik een vrijwillig aangeboden oefening belonen?
Blue&Aline adviseert om ongevraagd getoonde oefeningen, ook bij goede uitvoering, niet te belonen, maar eerder te negeren. Circuslessen mogen alleen op commando worden uitgevoerd.
Bronnen
- Die häufigsten Fehler bei Zirkuslektionen - Blue&Aline (25. April 2018)
Geschreven door Equidara-redactie. Stand van zaken: 4 oktober 2026.
Meer over dit onderwerp
- Eventing: MIM-clips worden goedkoper — Meer clips voor dezelfde pakketprijs. MIMsafe werkt ook aan herbruikbare clips en onderzoekt oplossingen voor kleinere terreinhindernissen.
- Paardenpaspoort: Wie het afgeeft voor sport-, fok- en recreatiepaarden — Elk paard dat in de EU wordt gehouden, heeft een registratie en een paardenpaspoort nodig. Welke instantie het paspoort afgeeft, hangt af van de vraag of je paard als fok- of sportpaard is geregistreerd. Daarnaast zijn er de transponder en de registratie in de database.
- Oplichting bij paardenverkoop: de trucs die verkopers treffen — Bijna elke truc komt erop neer dat je iets weggeeft voordat er echt geld bij jou is aangekomen: een terugbetaling, het paard, je gegevens. Waaraan je onbetrouwbare aanvragen vroegtijdig herkent en welke regels je betrouwbaar beschermen.
- EU-verordening diertransport: Rijtijden en controles voor slachtpaarden — Voor slachtpaarden gelden in Duitsland strenge transportregels. Ontdek welke rijtijden zijn toegestaan, welke autoriteiten controleren en welke documenten je bij je moet hebben.
Hierbij passend
- Paarden kopen — Verkooppaarden uit heel Europa, met transportzoeker.
- Veilingen — Lopende veilingen en individuele kavels.
- Paard verkopen — Gratis adverteren, zichtbaar in acht talen.